چگونه حمایت و قدردانی می‌توانند رضایت از زندگی مشترک را افزایش دهند؟
یک رابطه سالم فقط با عشق، علاقه یا وقت گذراندن در کنار یکدیگر شکل نمی‌گیرد. نحوه حمایت زن و شوهر از یکدیگر در شرایط پراسترس و دشوار نیز نقش مهمی در کیفیت رابطه دارد. وقتی یکی از طرفین تحت فشار قرار می‌گیرد، درک کردن، توجه نشان دادن و تمایل طرف مقابل برای کمک کردن می‌تواند تفاوت مهمی ایجاد کند.
اگرچه فقط حمایت کردن به‌تنهایی ممکن است برای توضیح رضایت بیشتر بعضی از زوج ها از ارتباطشان کافی نباشد. عامل مهم دیگر می‌تواند این باشد که هر فرد تا چه اندازه حمایت و زحمات همسرش را می‌بیند و برای آن ارزش قائل است. وقتی فرد احساس می‌کند تلاش‌هایش دیده و قدردانی می‌شود، ممکن است ارزش بیشتری برای رابطه و ارتباط خود با همسرش احساس کند.
در پژوهشی که در سال ۲۰۲۴ در مجله علمیFrontiers in Psychology منتشر شد، ارتباط میان حمایت متقابل زوج‌ها، قدردانی و رضایت از رابطه بررسی شد. پژوهشگران می‌خواستند بدانند آیا قدردانی می‌تواند توضیح دهد که حمایت زن و شوهر از یکدیگر چگونه با رضایت آن‌ها از زندگی مشترک ارتباط پیدا می‌کند.
حمایت متقابل در زندگی مشترک چیست؟
پژوهشگران برای توضیح شیوه‌ای که زن و شوهر با فشارها و مشکلات زندگی به‌صورت مشترک کنار می‌آیند، از اصطلاح «حمایت متقابل» یاDyadic Coping استفاده می‌کنند. این مفهوم شامل صحبت کردن درباره فشارهای روانی، درک مشکلات یکدیگر، حمایت عاطفی یا عملی و همکاری برای مدیریت شرایط دشوار است.
برای مثال، تصور کنید یکی از زوجین روز سخت و پراسترسی را در محل کار گذرانده است. همسر او می‌تواند با دقت به صحبت‌هایش گوش دهد، شرایطش را درک کند، به او آرامش بدهد یا بخشی از مسئولیت‌های خانه را بر عهده بگیرد تا فشار کمتری را تحمل کند. این رفتارها نمونه‌هایی از حمایت متقابل در زندگی مشترک هستند.
حمایت متقابل همچنین می‌تواند به معنای روبه‌رو شدن با یک مشکل در کنار یکدیگر باشد، به‌جای اینکه یکی از طرفین مجبور شود به‌تنهایی با آن روبرو شود. وقتی یک مسئله هر دو نفر را درگیر می‌کند، می‌توانند درباره آن گفت‌وگو کنند، با هم تصمیم بگیرند و برای مدیریت شرایط، مسئولیت‌ها و فعالیت های لازم را تقسیم کنند.
قدردانی چه نقشی در رابطه دارد؟
قدردانی در یک رابطه فقط به گفتن «ممنونم» محدود نمی‌شود. بلکه به معنای دیدن و درک ارزش توجه، زحمتات و حمایتی است که همسرمان نسبت به ما دارد. وقتی فرد احساس می‌کند تلاش‌هایش دیده می‌شود و همسرش برای آن‌ها ارزش قائل است، ممکن است احساس ارزشمندی و نزدیکی بیشتری در رابطه تجربه کند.
پژوهشگران دو نوع قدردانی را از یکدیگر متمایز کردند: قدردانی احساس‌شده و قدردانی ابرازشده. قدردانی احساس‌شده یعنی فرد در درون خود اعتقاد به این دارد که همسرش قدردان زحمات و تلاش های او است حتی اگر همسرش این احساسش را به زبان نیاورد. در مقابل، قدردانی ابرازشده یعنی فرد این احساس را با کلام یا رفتار نشان دهد؛ مثلاً از همسرش تشکر کند یا به‌طور مشخص زحمات او را به زبان بیاورد.
هر دو شکل قدردانی می‌توانند در زندگی مشترک اهمیت داشته باشند. ممکن است فرد در دل خود قدردان همسرش باشد، اما بیان این احساس به طرف مقابل کمک می‌کند متوجه شود که تلاش‌هایش دیده شده و اهمیت دارد. از طرف دیگر، باور به اینکه همسرش قدردان اوست نیز می‌تواند به تقویت احساس امنیت و رضایت در رابطه کمک کند.
این پژوهش به چه نتایجی رسید؟
در این پژوهش ۱۶۳ زوج زن و مرد که در سوئیس زندگی می‌کردند شرکت کردند. شرکت‌کنندگان پرسش‌نامه‌هایی درباره حمایتی که از همسرشان می‌کردند، میزان قدردانی همسرشان از این حمایت و رضایت خود از رابطه تکمیل کردند. مدت رابطه زوج‌ها دست‌کم یک سال بود و حدود ۹۰ درصد آن‌ها ازدواج کرده بودند.
نتایج نشان داد حمایت متقابل میان زوج‌ها با رضایت بیشتر از رابطه ارتباط دارد. به بیان ساده‌تر، افرادی که گزارش می‌کردند از حمایت متقابل بیشتری برخوردارند، معمولاً رضایت بیشتری نیز از رابطه خود داشتند.
این پژوهش نشان داد وقتی فرد احساس می‌کند همسرش قدردان حمایت‌ها و زحماتی است که برای او انجام می‌دهد، خودش نیز از رابطه رضایت بیشتری دارد. این نتیجه نشان می‌دهد حمایت کردن زمانی می‌تواند اهمیت بیشتری پیدا کند که فرد دریافت‌کننده حمایت، متوجه تلاش همسرش شود و برای آن ارزش قائل باشد.
نکته جالب این بود که در این پژوهش، قدردانی احساس‌شده و قدردانی ابرازشده الگوی نتایج مشابهی داشتند. این موضوع نشان می‌دهد که هم بیان کردن تشکر و قدردانی و هم احساس اینکه همسر واقعاً برای ما ارزش قائل است، می‌تواند با رضایت از رابطه ارتباط داشته باشد.
آیا به دنبال راهنمایی حرفه‌ای در زمینه مسائل خانوادگی، ازدواج، فرزندپروری یا چالش‌های فردی هستید؟
تیم مجرب روانشناسان و مشاوران ما آماده است تا به شما کمک کند. همین حالا با ما تماس بگیرید و اولین گام به سوی آرامش و تصمیم‌گیری درست را بردارید!
زوج‌ها چگونه می‌توانند از این یافته‌ها استفاده کنند؟
این یافته‌ها نشان می‌دهند که هم حمایت کردن از همسر و هم دیدن و قدردانی از حمایت او، هر دو می‌توانند بخش مهمی از یک رابطه سالم باشند. زوج‌ها بهتر است فقط به این توجه نکنند که چگونه به یکدیگر کمک می‌کنند؛ بلکه به این موضوع هم توجه داشته باشند که آیا تلاش‌هایشان دیده و ارزش‌گذاری می‌شود یا خیر.
۱. به تلاش‌های همسرتان توجه کنید
حمایت کردن همیشه به معنای فداکاری‌های بزرگ یا انجام کارهای خارق‌العاده نیست. گاهی این حمایت در رفتارهای ساده روزمره دیده می‌شود؛ مثل گوش دادن به صحبت‌های همسر پس از یک روز سخت، انجام دادن یکی از کارهای او، به خاطر سپردن موضوعی مهم یا کمک کردن زمانی که احساس می‌کند تحت فشار است. توجه به این رفتارها می‌تواند به همسر نشان دهد که تلاش‌هایش اهمیت دارد.
۲. قدردانی خود را واضح بیان کنید
به‌جای اینکه تصور کنید همسرتان خودش می‌داند که قدردان زحمات او هستید، این احساس را مستقیم بیان کنید. برای مثال، می‌توانید بگویید: «می‌دونم امروز خیلی سرت شلوغ بود، ولی با این حال برای کمک به من وقت گذاشتی. واقعاً ازت ممنونم.» تشکر کردن بابت یک رفتار مشخص، معمولاً بهتر از یک تشکر کلی نشان می‌دهد که دقیقاً متوجه چه تلاشی شده‌اید.
۳. به‌جای تحمل تنهایی فشارها، درباره آن‌ها صحبت کنید
وقتی موضوعی شما را نگران یا تحت فشار قرار می‌دهد، با همسرتان درباره شرایطی که تجربه می‌کنید صحبت کنید و توضیح دهید چه نوع حمایتی برایتان مفیدتر است. گاهی فرد به کمک عملی نیاز دارد و گاهی فقط می‌خواهد کسی به حرف‌هایش گوش دهد، بدون اینکه بلافاصله برای حل مشکل راه‌حل ارائه کند.
۴. حمایت کردن را به مسئولیتی مشترک تبدیل کنید
در یک رابطه سالم نباید همیشه یک نفر حمایت‌کننده باشد و نفر دیگر فقط حمایت دریافت کند. هر دو نفر باید بتوانند درباره مشکلات خود صحبت کنند، از یکدیگر کمک بخواهند و در مدیریت مسائل مشترک نقش داشته باشند. حمایت دوطرفه می‌تواند احساس همراهی و مشارکت را در زندگی مشترک تقویت کند..
جمع‌بندی
رضایت از زندگی مشترک فقط به حمایتی که زن و شوهر از یکدیگر می‌کنند وابسته نیست؛ بلکه نحوه دیده شدن و قدردانی از این حمایت نیز اهمیت دارد. گوش دادن، درک کردن، تقسیم مسئولیت‌ها و بیان قدردانی می‌توانند به هر دو نفر کمک کنند احساس کنند در مواجهه با مشکلات زندگی تنها نیستند.
این پژوهش به یکی از جنبه‌های مهم رضایت از رابطه توجه می‌کند : احساس قدردانی از سوی همسر می‌تواند بخش مهمی از ارتباط میان حمایت متقابل و کیفیت زندگی مشترک باشد. بنابراین، بهتر است در زندگی روزمره به رفتارهای کوچک حمایتی و بیان صادقانه قدردانی توجه بیشتری داشته باشیم.
منبع:
سال انتشار: ۲۰۲۴
دیدگاهتان را بنویسید